- सभापति रवि लामिछानेले मन्त्री र सांसदहरूलाई अमर्यादित गतिविधि त्याग्न र संसद्मा नियमित उपस्थित भएर नयाँ राजनीतिक संस्कार स्थापित गर्न निर्देशन दिनुभएको छ।
- पार्टीभित्र मन्त्री र सांसदबीचको समन्वय प्रभावकारी बनाउन, आपसी संवाद बढाउन र जनताका प्रश्नहरूलाई गम्भीरतापूर्वक सम्बोधन गर्न सभापतिले जोड दिनुभएको छ।
- राजनीतिलाई अल्पकालीन अवसरका रूपमा नलिन आग्रह गर्दै सस्तो प्रचारभन्दा ठोस परिणाममुखी काम र व्यक्तिगत आचरण सुधारमा ध्यान दिन निर्देशन दिइएको छ।
काठमाडौं । राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) का सभापति रवि लामिछानेले बुधबार आफ्नै पार्टीका मन्त्री र सांसदलाई सम्झाउँदै भने, ‘अमर्यादित गतिविधि गरेर रमिता नदेखाउनुस्।’
पछिल्लो समय रास्वपाका केही सांसद, मन्त्री तथा नेताका अभिव्यक्ति, व्यवहार र गतिविधि सामाजिक सञ्जालमा आलोचना र ट्रोलको विषय बन्न थालेपछि लामिछानेले सांसद र मन्त्रीलाई एकै ठाउँमा राखेर पार्टीभित्रको अवस्था सुधार्न निर्देशन दिएका हुन्।
बैठकमा उनले केवल आलोचनाबाट जोगिन नभई जनतासामु पार्टीको व्यवहार र काम दुवै जिम्मेवार देखिनुपर्नेमा जोड दिए। उनका भनाइमा, जनताले नयाँ राजनीतिक दलबाट नयाँ शैली र नयाँ संस्कारको अपेक्षा गरेका छन्। त्यसैले सांसद र मन्त्रीको व्यक्तिगत व्यवहारले सिंगो पार्टीको छवि प्रभावित हुनेतर्फ उनले ध्यानाकर्षण गराए।
संसदीय दलका नेता तथा प्रधानमन्त्री बानेन्द्र शाह अनुपस्थित रहेकाले लामिछानेले सांसद तथा मन्त्रीसँग सभापतिको तर्फबाट छलफल गरेका थिए।
मन्त्री र सांसदबीच दूरी बढेको गुनासो
बैठकमा पार्टीकै मन्त्री र सांसदबीच पर्याप्त संवाद र समन्वय हुन नसकेको गुनासो उठेको थियो। केही सांसदले मन्त्रीहरूले आफ्ना कुरा नसुनेको तथा सरकारमा पार्टीको प्रतिनिधित्व गर्ने मन्त्री र संसद्मा पार्टीको प्रतिनिधित्व गर्ने सांसदबीच नै दूरी बढेको गुनासो गरेका थिए।
यसले संसद्मै मन्त्री र सांसदबीच सवाल–जवाफ हुने अवस्था सिर्जना भएको विषय पनि बैठकमा उठ्यो।
त्यसपछि लामिछानेले सांसदहरूले मन्त्रीलाई लेख्ने प्रश्नको बोधार्थ आफूलाई पनि दिन निर्देशन दिए।
‘सभापतिलाई बोधार्थ दिएर मन्त्रीहरूलाई प्रश्न लेख्नुस्। म पनि अध्ययन गर्छु,’ लामिछानेले भने।
उनले सांसदका प्रश्न जनताका प्रश्न भएको भन्दै पार्टी, संसदीय दल र सरकारबीच अझ राम्रो समन्वय आवश्यक रहेको बताए।
‘सांसदहरूलाई जनताको प्रश्न छ। सांसदहरूको प्रश्न मन्त्रीलाई छ। सांसद, दल र सरकारबीचको समन्वय अझ प्रगाढ बनाऔं,’ उनले भने।
यो भनाइमा पार्टीभित्रको एउटा वास्तविक समस्या पनि झल्किन्छ—सरकारमा पुगेपछि मन्त्रीहरू आफ्नो जिम्मेवारीमा व्यस्त हुन्छन्, सांसदहरू आफ्नै राजनीतिक भूमिकामा। तर दुवैबीच संवाद कमजोर भयो भने त्यसको असर अन्ततः सरकार र पार्टीको काममा पर्छ।
संसद् ‘बंक’ नगर्न सांसदलाई सम्झाइ
लामिछानेले सांसदहरूको संसदीय आचरणप्रति पनि गम्भीर ध्यानाकर्षण गराए। संसद् बैठकमा नियमित उपस्थित नहुने, अमर्यादित रूपमा बोल्ने वा बैठक चलिरहेका बेला बाहिरिने जस्ता गतिविधिप्रति उनले असन्तुष्टि जनाए।
‘सदनमा नियमित हुनैपर्छ। संसद् नियमावली आफैं बनाउने, पास गर्ने अनि पालना नगर्ने भन्ने हुँदैन,’ उनले भने, ‘अमर्यादित गतिविधि गरेर रमिता नदेखाउनुस्।’
सांसदका लागि संसद् केवल भाषण गर्ने ठाउँ होइन, जनताको आवाज उठाउने जिम्मेवारीको थलो पनि हो। त्यसैले आफ्नै पार्टीका सांसदलाई सदनको मर्यादा सम्झाउनुपर्ने अवस्था आउनु रास्वपाका लागि आत्मसमीक्षाको विषय बनेको छ।
‘पाँच वर्षका लागि मात्रै राजनीति नगर्नुस्’
लामिछानेले राजनीतिलाई छोटो समयको अवसरका रूपमा नहेर्न पनि पार्टीका नेता तथा सांसदलाई आग्रह गरे।
उनले राजनीतिक दल बन्न र संस्थागत संस्कार विकास गर्न समय लाग्ने भन्दै अहिलेको संरचनालाई बलियो बनाएर अघि बढ्नुपर्ने बताए।
‘जे मन लाग्यो त्यही गर्ने र यही पाँच वर्षका लागि मात्रै आएको जस्तो गर्ने हो भने त्यस्तालाई ठाउँ हुँदैन,’ उनले भने, ‘राजनीति पाँच वर्ष मात्रै गर्ने हो भने फूलमाला लगाएर बिदाइ गरिदिन्छु।’
लामिछानेको यो भनाइमा पार्टीभित्र दीर्घकालीन राजनीतिक संस्कार विकास गर्नुपर्ने चिन्ता देखिन्छ। नयाँ दलका लागि सबैभन्दा ठूलो चुनौती चुनाव जित्नु मात्र होइन, चुनावपछि जिम्मेवारी सम्हाल्ने राजनीतिक संस्कार स्थापित गर्नु पनि हो।
‘प्रचार होइन, परिणाम देखाउनुस्’
लामिछानेले मन्त्री र सांसदलाई आफ्नो कामको प्रचारभन्दा परिणाममा ध्यान दिन आग्रह गरे।
‘जनताले परिणाम खोजेका छन्। प्रचारभन्दा परिणाममुखी काममा ध्यान दिनुस्,’ उनले भने।
आज सामाजिक सञ्जालमा कुनै कार्यक्रमको फोटो वा भिडियो केही मिनेटमै हजारौं मानिससम्म पुग्न सक्छ। तर जनताको दैनिक जीवनमा परिवर्तन ल्याउने काम भने त्यति सजिलो छैन। यही अन्तर बुझेर काम गर्न लामिछानेले आफ्ना सांसद र मन्त्रीलाई आग्रह गरेका हुन्।
उनले सांसदहरूलाई आफ्नो भूमिका, अधिकार र जिम्मेवारीबारे अध्ययन गर्न पनि सुझाव दिए। संसद्मा कसरी प्रस्तुत हुने, सरकारसँग कसरी प्रश्न गर्ने र जनतासँग कसरी जोडिने भन्ने विषयमा निरन्तर सिकाइ आवश्यक रहेको उनको भनाइ थियो।
‘आरएसपी पल्स’मा गतिविधि अपडेट गर्नुपर्ने
लामिछानेले सांसद तथा मन्त्रीहरूलाई आफ्ना गतिविधि पारदर्शी बनाउन निर्देशन दिँदै पार्टीको ‘आरएसपी पल्स’ एपमा नियमित रूपमा कामको विवरण राख्न भने।
संसद्मा बोलेका विषय, भ्रमण, भेटघाट तथा अन्य गतिविधिबारे पार्टीलाई जानकारी गराउनुपर्ने उनको निर्देशन थियो।
तर डिजिटल प्लेटफर्ममा विवरण राख्नु मात्र पर्याप्त नभई त्यसको वास्तविक परिणाम जनताले पनि अनुभव गर्न सक्ने हुनुपर्ने उनको जोड थियो।
घमण्ड होइन, संवाद आवश्यक
पार्टीभित्रै एकअर्काबीच संवादको कमी भएको गुनासो आएपछि लामिछानेले व्यक्तिगत अहंकार छाडेर सहकार्य गर्न आग्रह गरे।
‘घमण्ड त्यागेर आपसी समन्वय र संवादमा काम गर्नुपर्छ। सांसद र मन्त्रीबीच सहकार्य र समन्वय भए मात्रै सरकार प्रभावकारी हुन्छ। एकअर्कासँग स्पष्ट रूपमा संवाद गर्नुस्,’ उनले भने।
सरकारमा रहेका मन्त्री र संसद्मा रहेका सांसद एउटै राजनीतिक दलका प्रतिनिधि हुन्। उनीहरूबीच प्रतिस्पर्धा वा दूरी बढ्दा त्यसको असर व्यक्तिगत सम्बन्धमा मात्र सीमित रहँदैन, सरकारी काममा समेत पर्न सक्छ। त्यसैले लामिछानेले पार्टीभित्र संवादलाई प्राथमिकता दिन खोजेका छन्।
संसदीय दलको विधान संशोधन गर्न कार्यदल
बैठकले रास्वपा संघीय संसदीय दलको विधान समयानुकूल संशोधन गर्न कबिन्द्र बुर्लाकोटीको संयोजकत्वमा कार्यदल गठन गरेको छ। कार्यदलमा प्रकाशचन्द्र परियार, क्रान्तिशिखा धिताल र गणेश कार्की सदस्य छन्।
लामिछानेले आगामी बैठक संसदीय दलका नेतासहित बस्ने जानकारी पनि दिएका छन्।
बैठकपछि सञ्चारकर्मीसँग कुरा गर्दै लामिछानेले रास्वपा ठूलो राजनीतिक दल भएकाले धेरै सांसदले बोल्दा केही अभिव्यक्ति विवादमा आउन सक्ने बताए।
‘हामी धेरै छौं। धेरैले धेरै कुरा गर्दा एक–दुई जना साथीहरू बोल्दा केही विषय विवादमा पर्छ। त्यसलाई हामी सम्हाल्छौं,’ उनले भने।
रास्वपाले अहिले सामना गरिरहेको चुनौती यही हो—जनताले उसबाट फरक राजनीतिक संस्कारको अपेक्षा गरेका छन्। नयाँ दल भएकाले गल्ती नै हुनु हुँदैन भन्ने होइन। तर गल्ती भएपछि त्यसलाई स्वीकार गर्ने, सुधार्ने र एउटै गल्ती दोहोरिन नदिने क्षमता भने नयाँ राजनीतिक दलको पहिचान बन्न सक्छ।
रविको बुधबारको बैठक मूलतः आफ्नै पार्टीलाई यही कुरा सम्झाउने प्रयासजस्तो देखिन्छ। अब यसको वास्तविक परीक्षा बैठकको निर्देशनभन्दा बाहिर हुनेछ—सांसदको व्यवहारमा, मन्त्रीको कार्यशैलीमा र अन्ततः जनताले अनुभव गर्ने परिणाममा।
