काठमाडौं । आज देशभर १९औं गणतन्त्र दिवस उत्साह, श्रद्धा र विभिन्न कार्यक्रमका साथ मनाइएको छ। यस दिनले नेपाली जनताको लामो संघर्ष, त्याग र बलिदानबाट प्राप्त ऐतिहासिक उपलब्धिको स्मरण गराउँछ।
वि.सं. २०६५ साल जेठ १५ गते पहिलो संविधानसभाको निर्णयबाट शताब्दीयौं पुरानो राजतन्त्र अन्त्य गर्दै नेपाललाई संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र घोषणा गरिएको थियो। त्यही ऐतिहासिक दिनको सम्झनामा हरेक वर्ष यो दिवस मनाइँदै आएको छ।
यस अवसरमा सरकारले सार्वजनिक बिदा दिएको छ। राजधानी काठमाडौंको सैनिक मञ्च, टुँडिखेलमा विशेष समारोह आयोजना गरिएको थियो, जहाँ राष्ट्रिय झण्डा, सैनिक सम्मान र सांस्कृतिक झलकले वातावरणलाई अझ विशेष बनाएको थियो।
समारोहमा राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेल, प्रधानमन्त्री बालेन शाह तथा विभिन्न क्षेत्रका विशिष्ट व्यक्तित्वहरूको उपस्थिति रहेको थियो। उपस्थित भए पनि प्रधानमन्त्री शाहले सम्बोधन भने गरेनन्।
प्रधानमन्त्री शाहले यसअघि मन्त्रिपरिषद्को निर्णयअनुसार राष्ट्रपतिबाट सम्बोधन गराउन अनुरोध गर्दै पत्र पठाएका थिए।
सुशासन र एकताका लागि आह्वान
गणतन्त्र दिवसको अवसरमा राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेलले शुभकामना व्यक्त गर्दै सुशासन, विकास र समृद्धि हासिल गर्नु अहिलेको मुख्य आवश्यकता भएको बताएका छन्।
उनले जनताको सेवा प्रभावकारी, पारदर्शी र जवाफदेही बनाउनु पर्नेमा जोड दिएका छन्। साथै, सामाजिक न्याय र समावेशी विकासका लक्ष्य पूरा गर्न सरकारका सबै तह, निजी क्षेत्र र नागरिक समाजबीच सहकार्य आवश्यक रहेको उल्लेख गरेका छन्।
राष्ट्रपतिले देशको स्वतन्त्रता, सार्वभौमिकता र राष्ट्रिय एकताको रक्षा गर्दै सबैलाई आफ्नो स्थानबाट योगदान दिन आग्रह गरेका छन्। उनले गणतन्त्र स्थापनाका लागि जीवन अर्पण गर्ने ज्ञात–अज्ञात सहिदप्रति श्रद्धाञ्जलि व्यक्त गरेका छन्।
गणतन्त्र सुदृढ बनाउन सबैको भूमिका आवश्यक
यसैबीच, नेकपा (एमाले) का अध्यक्ष तथा पूर्वप्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले संविधान, संसद, न्यायपालिका र स्वतन्त्र प्रेसजस्ता संस्थाहरूको संरक्षण गणतन्त्रको आधार भएको बताएका छन्।
उनले यस्ता संस्थाहरू कमजोर भए देशको भविष्य कमजोर हुने चेतावनी दिएका छन्।
त्यस्तै, नेपाली कांग्रेसका सभापति गगन थापाले संविधानको संरक्षण र संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्रको सुदृढीकरणमार्फत मात्र देशलाई समृद्ध र सुखी बनाउन सकिने बताएका छन्।
उनले गणतन्त्र नेपाली जनताको संघर्ष, त्याग र बलिदानबाट प्राप्त उपलब्धि भएको उल्लेख गर्दै यसको रक्षा र सुदृढीकरणमा सबैले जिम्मेवारीका साथ भूमिका खेल्नुपर्ने बताएका छन्।
परिवर्तनको प्रतीकका रूपमा गणतन्त्र
गणतन्त्र दिवस केवल एक औपचारिक दिवस मात्र होइन, यो नेपाली जनताको आकांक्षा, संघर्ष र परिवर्तनको प्रतीक पनि हो। यसले हरेक नेपालीलाई लोकतान्त्रिक मूल्य र समानताको मार्गमा अघि बढ्न प्रेरित गर्छ।
