- नेपालका विभिन्न जिल्लासहित विशेषगरी काठमाडौँ उपत्यकामा बर्ड फ्लुको संक्रमण तीव्र रूपमा फैलिँदै गएको छ।
- संक्रमण नियन्त्रणका लागि सरकारले हालसम्म करिब ६ लाख कुखुराका साथै ठूलो परिमाणमा अण्डा र दाना नष्ट गरिसकेको छ।
- प्रकोपका कारण कुखुराको मासु खपत ३० प्रतिशतसम्म घटे पनि राम्ररी पकाएको मासु खान सुरक्षित रहेको सरकारले जनाएको छ।
- मानिसमा संक्रमण नदेखिए पनि जोखिम कम गर्न फार्महरूमा उच्च जैविक सुरक्षा र निगरानी बढाउन विज्ञहरूले सुझाव दिएका छन्।
काठमाडौँ:
नेपालमा बर्ड फ्लु (एभियन इन्फ्लुएन्जा) को प्रकोप तीव्र रूपमा फैलिँदै
गएको छ। विशेषगरी काठमाडौँ उपत्यका यस संक्रमणको मुख्य केन्द्रका रूपमा
देखिएको छ। पशु सेवा विभागका अनुसार, संक्रमणले कुखुरा फार्म, घरायसी पालन
तथा जंगली चराहरूमा गम्भीर असर पारेको छ भने कुखुरा व्यवसायसमेत प्रभावित
भएको छ।
चालु आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा पहिलोपटक चैत ५ गते मोरङको
सुन्दरहरैंचा र उर्लाबारीमा संक्रमण पुष्टि भएको थियो। त्यसयता यो रोग
पूर्वबाट फैलिँदै देशका विभिन्न भागमा पुगेको छ र हाल काठमाडौँ, ललितपुर र
भक्तपुरमा बढी केन्द्रित भएको छ।
विशेषज्ञहरूका अनुसार यस वर्षको
संक्रमण विगतभन्दा जटिल बनेको छ। कुखुरा मात्र नभई कागलगायतका जंगली
चराहरूमा पनि संक्रमण देखिएकाले जोखिम बढेको हो। यस्ता चराहरूले वातावरणमा
भाइरस फैलाउन सहयोग गरिरहेको आशंका गरिएको छ।
पशु सेवा विभागका
महानिर्देशक डा. उमेश दाहालका अनुसार संक्रमण अब फार्ममा मात्र सीमित नरही
व्यापक रूपमा फैलिएको छ। भाइरसमा कुनै परिवर्तन आएको छ कि छैन भन्नेबारे
अध्ययन भइरहेको छ।
उपत्यकाबाहिर काभ्रेपलाञ्चोक र चितवनमा पनि केही
संक्रमण देखिएको भए पनि करिब ९० प्रतिशत संक्रमण उपत्यकाभित्रै रहेको
बताइएको छ। काठमाडौँका बुढानीलकण्ठ, टोखा, गोकर्णेश्वर, चन्द्रागिरि र
कीर्तिपुर उच्च जोखिममा छन्। भक्तपुरका सल्लाघारी, चाँगुनारायण र
सूर्यविनायक तथा ललितपुरका गोदावरी र इमाडोल क्षेत्रमा निगरानी बढाइएको छ।
संक्रमण
नियन्त्रणका लागि सरकारले संक्रमित कुखुरा नष्ट गर्ने नीति लागू गरेको छ।
हालसम्म करिब ५ लाख ५० हजारदेखि ६ लाखसम्म कुखुरा नष्ट गरिएको छ भने ठूलो
परिमाणमा अण्डा र दाना पनि नष्ट गरिएको छ। सम्बन्धित टोलीहरूले
क्वारेन्टाइन, सरसफाइ र नियन्त्रणका काम तीव्र बनाएका छन्।
यस
प्रकोपले कुखुरा व्यवसायमा पनि ठूलो असर पारेको छ। उपभोक्तामा डर बढेपछि
कुखुराको मासु खपत २० देखि ३० प्रतिशतसम्म घटेको छ। सामान्यतया दैनिक ३ लाख
किलो खपत हुने मासु अहिले घटेर करिब २ लाख १० हजारदेखि २ लाख ४० हजार
किलोमा सीमित भएको छ।
सरकारले भने राम्रोसँग पकाइएको कुखुराको मासु
खान सुरक्षित रहेको स्पष्ट पारेको छ। स्वास्थ्य मन्त्रालयका अनुसार हालसम्म
मानिसमा संक्रमण देखिएको छैन।
पशु सेवा विभागले फार्महरूमा कडा
सुरक्षा व्यवस्था लागू गर्न आग्रह गरेको छ। फार्म प्रवेश नियन्त्रण,
सरसफाइ, उपकरण साझा नगर्नेजस्ता उपायहरू अपनाउन भनिएको छ।
सरकारले
विभिन्न मन्त्रालय र निकायसँग समन्वय गरी प्रकोप नियन्त्रणको प्रयास जारी
राखेको छ। विशेषज्ञहरूका अनुसार संक्रमण नियन्त्रणका लागि सतर्कता, कडा
नियम पालन र निरन्तर निगरानी आवश्यक रहेको छ।
