- बंगालको खाडीमा विकसित न्यूनचापीय प्रणालीले असोज ९ देखि ११ सम्म देशभर भारी वर्षा गराउने हुँदा गण्डकी र लुम्बिनी प्रदेश बढी प्रभावित हुनेछन्।
- भारी वर्षाका कारण बाढी, पहिरो र डुबानको जोखिम उच्च रहेकाले नदी किनार र भिरालो क्षेत्रका बासिन्दालाई सतर्क रहन मौसम विभागले आग्रह गरेको छ।
- सुरक्षाका लागि बीपी राजमार्गमा रात्रिकालीन सवारी रोकिएको छ भने सर्वसाधारणलाई लामो दूरीको यात्रा नगर्न र आधिकारिक सूचना पालना गर्न निर्देशन दिइएको छ।
काठमाडौं । बंगालको खाडीमा विकसित भएको गहिरो न्यूनचापीय प्रणालीको प्रभावका कारण बिहीबारदेखि नेपालका विभिन्न भागमा भारी वर्षा हुने सम्भावना रहेको जल तथा मौसम विज्ञान विभागले जनाएको छ।
विभागका अनुसार बंगालको खाडीमा बनेको उक्त मौसम प्रणाली पश्चिम–उत्तरपश्चिमतर्फ सर्दैछ। यसको प्रभाव नेपालमा विशेषगरी सेप्टेम्बर २५ देखि २७ (असोज ९ देखि ११) सम्म बढी देखिने अनुमान गरिएको छ।
बुधबारदेखि नै मौसममा यसको प्रभाव देखिन थालेको छ। देशका अधिकांश भूभागमा बदली भएको छ भने विभिन्न स्थानमा वर्षा भइरहेको छ।
विभागले सेप्टेम्बर २५ देखि २७ सम्म देशका धेरै स्थानमा भारीदेखि धेरै भारी वर्षा हुन सक्ने जनाएको छ। केही स्थानमा अत्यधिक भारी वर्षासमेत हुन सक्ने सम्भावना छ।
गण्डकी र लुम्बिनी प्रदेशमा तुलनात्मक रूपमा बढी वर्षा हुने अनुमान गरिएको छ। कोशी, मधेश, बागमती, कर्णाली र सुदूरपश्चिम प्रदेशका केही स्थानमा पनि भारी वर्षा हुन सक्ने विभागले जनाएको छ।
बिहीबारदेखि वर्षा बढ्ने
मौसमविद्हरूका अनुसार बिहीबारदेखि वर्षाको गतिविधि थप बढ्नेछ। सुरुमा पूर्वी र मध्य नेपालमा बढी प्रभाव देखिए पनि मौसम प्रणाली पश्चिमतर्फ सर्दै जाँदा यसको असर पश्चिमी क्षेत्रमा पनि फैलिने अनुमान छ।
तर सबै ठाउँमा एकै किसिमको वर्षा भने हुने छैन। कतिपय स्थानमा भारी वर्षा हुन सक्ने भए पनि अन्य ठाउँमा हल्का वा मध्यम वर्षा मात्र हुने सम्भावना छ।
मौसम प्रणालीको गति र शक्तिमा आउने परिवर्तनअनुसार वर्षाको अवस्था पनि फरक पर्न सक्ने विभागले जनाएको छ।
तीन दिन भारी वर्षाको जोखिम
सेप्टेम्बर २५ देखि २७ सम्मको अवधिलाई विभागले वर्षाका हिसाबले विशेष निगरानीको समय मानेको छ।
यस अवधिमा धेरै स्थानमा भारीदेखि धेरै भारी वर्षा हुन सक्नेछ भने केही ठाउँमा अत्यधिक भारी वर्षा हुने सम्भावना छ। केही स्थानमा मेघगर्जन, चट्याङ र तीव्र हावासमेत चल्न सक्ने अनुमान गरिएको छ।
विभागले जोखिममा रहेका क्षेत्रमा बसोबास गर्ने नागरिकलाई सतर्क रहन र नियमित रूपमा आधिकारिक मौसम सूचना तथा चेतावनी हेर्न आग्रह गरेको छ।
लगातारको वर्षाले सडक तथा हवाई यातायात प्रभावित हुन सक्ने भएकाले यात्रा गर्दा पनि विशेष सावधानी अपनाउन विभागले आग्रह गरेको छ।
बाढी र पहिरोको जोखिम बढ्न सक्ने
भारी वर्षाका कारण नदी तथा खोलामा पानीको बहाव बढ्नुका साथै बाढी, डुबान र पहिरोको जोखिम बढ्न सक्नेछ। विशेषगरी नदी तथा खोलानाला आसपास र पहाडी तथा हिमाली क्षेत्रमा जोखिम बढी हुन सक्छ।
तर कुन क्षेत्रमा कति जोखिम हुन्छ भन्ने कुरा वर्षाको मात्रा र अवधि निर्भर हुनेछ। भारी वर्षा हुँदैमा सबै ठाउँमा बाढी वा पहिरो जाने अवस्था भने नहुन सक्छ।
जल तथा मौसम विज्ञान विभागले वर्षाको मात्रा र नदी–खोलाको पानीको अवस्था निरन्तर निगरानी गरिरहेको जनाएको छ। पहाडी क्षेत्रमा पहिरोको सम्भावना र नदी–खोलामा पानीको सतह बढ्ने अवस्थालाई पनि विभागले निगरानी गर्नेछ।
नदी तथा खोलाको आसपास र पहिरोको जोखिममा रहेका क्षेत्रमा बसोबास गर्ने नागरिकलाई विशेष सतर्कता अपनाउन तथा सम्बन्धित निकायले जारी गर्ने सूचना र चेतावनी पालना गर्न आग्रह गरिएको छ।
बीपी राजमार्ग राति बन्द हुने
भारी वर्षाका कारण बाढी, पहिरो र सडक अवरुद्ध हुन सक्ने जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै काभ्रेपलाञ्चोक जिल्ला प्रशासनले बीपी राजमार्गको काभ्रेपलाञ्चोक खण्डमा रातिको समयमा सवारी सञ्चालनमा रोक लगाउने निर्णय गरेको छ।
सेप्टेम्बर २४ देखि २८ सम्म साँझ ५ बजेदेखि बिहान ५ बजेसम्म उक्त सडकखण्डमा सवारीसाधन चलाउन रोक लगाइनेछ।
जिल्ला मनसुन प्रतिकार्य कमान्ड पोस्टले राजमार्गका विभिन्न स्थानमा बाढी, पहिरो र सडक अवरुद्ध हुन सक्ने सम्भावनालाई ध्यानमा राख्दै यस्तो निर्णय गरेको हो।
मौसमको अवस्था हेरेर उक्त निर्णयमा पुनरावलोकन गर्न सकिने जिल्ला प्रशासनले जनाएको छ।
सुनकोशी, भोटेकोशी, रोशी, खानी र बागमती नदी आसपासका बस्तीलाई जोखिमयुक्त क्षेत्रका रूपमा पहिचान गरिएको छ। सुरक्षा निकायलाई तयारी अवस्थामा राखिएको छ। नेपाल प्रहरी र सशस्त्र प्रहरीका टोलीले जोखिममा रहेका बस्तीका स्थानीयलाई सतर्क रहन आग्रह गरिरहेका छन्।
आवश्यक परे जोखिममा रहेका बस्तीका बासिन्दालाई सुरक्षित स्थानमा सार्न सकिने प्रशासनले जनाएको छ।
लामो दूरीको यात्रा नगर्न आग्रह
मौसम पूर्वानुमान महाशाखाले सेप्टेम्बर २५ देखि २७ सम्म लामो दूरीको यात्रा स्थगित गर्न आग्रह गरेको छ।
लगातारको वर्षाका कारण पहाडी तथा हिमाली क्षेत्रमा पहिरो जाने र सडक अवरुद्ध हुने जोखिम रहेकाले विशेष सावधानी अपनाउन महाशाखाले आग्रह गरेको हो।
विशेषगरी पहाडी सडकमा यात्रा गर्नेहरूले मौसमको अवस्था बुझेर मात्र यात्रा गर्न र सम्भव भएसम्म अनावश्यक यात्रा नगर्न आग्रह गरिएको छ।
सरकारी निकायलाई तयारी बढाउन निर्देशन
सम्भावित भारी वर्षालाई ध्यानमा राख्दै सरकारी निकायहरूले पूर्वतयारी र पूर्वसूचना प्रणालीलाई थप प्रभावकारी बनाउन थालेका छन्।
ऊर्जा, जलस्रोत तथा सिँचाइमन्त्री विराजभक्त श्रेष्ठले गृहमन्त्री सुदन गुरुङसँगै जल तथा मौसम विज्ञान विभागको निरीक्षण गरी सम्बन्धित निकायबीच समन्वय बढाउन निर्देशन दिएका छन्।
सम्भावित जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै समयमै सूचना प्रवाह गर्ने र आवश्यक उद्धार तथा राहतका लागि तयारी अवस्थामा रहन पनि सम्बन्धित निकायलाई भनिएको छ।
जल तथा मौसम विज्ञान विभागले मौसम प्रणालीको निरन्तर निगरानी गरिरहेको जनाएको छ।
विभागको वेबसाइटमा मौसमसम्बन्धी चेतावनी, वर्षाको विवरण, जलविज्ञानसम्बन्धी सूचना तथा बाढीको पूर्वसूचना उपलब्ध हुँदै आएको छ। मौसम र बाढीसम्बन्धी जानकारीका लागि विभागले टोल फ्री नम्बर ११५५ पनि सञ्चालनमा ल्याएको छ।
मौसमको अवस्था परिवर्तन हुन सक्ने
मौसमविद्हरूका अनुसार वर्षाको अवस्था मौसम प्रणालीको गति र शक्तिमा निर्भर हुनेछ। साथै, जमिनमा प्रवेश गरेपछि यो प्रणालीले मनसुनी गतिविधिसँग कसरी प्रभाव पार्छ भन्ने कुराले पनि वर्षाको मात्रा निर्धारण गर्नेछ।
हालको पूर्वानुमानअनुसार शनिबारसम्म वर्षा सक्रिय रहने र त्यसपछि मौसममा क्रमिक सुधार आउने सम्भावना छ। यद्यपि, मौसम प्रणालीको विकाससँगै वर्षाको समय र तीव्रतामा परिवर्तन हुन सक्ने विभागले जनाएको छ।
भारी वर्षाको सम्भावना रहेको अवधिमा नदी तथा खोलानाला आसपास र पहिरोको जोखिममा रहेका क्षेत्रमा बसोबास गर्ने नागरिकलाई विशेष सतर्कता अपनाउन, आधिकारिक सूचना र चेतावनी पालना गर्न तथा अनावश्यक यात्रा नगर्न सम्बन्धित निकायले आग्रह गरेका छन्।
