सारांश
  • पूर्वप्रधानन्यायाधीश चोलेन्द्र शम्शेर जबरालाई काठमाडौं उपत्यका अपराध अनुसन्धान कार्यालयको टोलीले महाराजगञ्जस्थित निवासबाट पक्राउ गरेको छ ।
  • प्रहरीले जबरालाई कुन कसुर वा आरोपमा नियन्त्रणमा लिएको हो भन्नेबारे हालसम्म कुनै औपचारिक जानकारी सार्वजनिक गरेको छैन ।
  • २०७८ मा महाअभियोग दर्ता भएपछि निलम्बित जबराको कार्यकाल विवादित बनेको थियो र हालै सोसम्बन्धी कानुनी विवाद टुंगिएको थियो ।

महाराजगञ्जस्थित निवासबाटै पक्राउ, कुन कसुरमा नियन्त्रणमा लिइयो भन्ने खुलेन

काठमाडौं । पूर्वप्रधानन्यायाधीश चोलेन्द्र शम्शेर जबरा पक्राउ परेका छन् ।

काठमाडौं उपत्यका अपराध अनुसन्धान कार्यालय, टेकुबाट खटिएको प्रहरी टोलीले जबरालाई गएराति महाराजगञ्जस्थित उनकै निवासबाट पक्राउ गरेको हो ।

प्रहरी स्रोतले उनको पक्राउको पुष्टि गरे पनि उनलाई कुन कसुरमा पक्राउ गरिएको हो भन्नेबारे भने औपचारिक रूपमा केही बताइएको छैन ।

जबरामाथि के आरोपमा अनुसन्धान अघि बढाइएको हो भन्ने विषय प्रहरीले खुलाएपछि मात्रै घटनाको थप विवरण स्पष्ट हुनेछ ।

जबराको पक्राउ यस्तो समयमा भएको छ, जतिबेला उनीविरुद्धको महाअभियोगसँग जोडिएको लामो कानुनी विवाद हालै मात्र टुंगिएको छ ।

महाअभियोगपछि निलम्बन

जबराविरुद्ध २०७८ फागुनमा तत्कालीन प्रतिनिधिसभामा महाअभियोग प्रस्ताव दर्ता भएको थियो ।

प्रस्ताव दर्ता भएपछि उनी प्रधानन्यायाधीश पदबाट निलम्बित भएका थिए । त्यसपछि उनले प्रधानन्यायाधीशका रूपमा आफ्नो कार्यकाल पूरा गर्न पाएनन् ।

महाअभियोग प्रस्तावमा जबराको न्यायिक नेतृत्व, न्यायपालिकाको व्यवस्थापन र विभिन्न विवादित घटनामा उनको भूमिकालाई लिएर प्रश्न उठाइएको थियो ।

प्रस्ताव लामो समयसम्म संसदमा टुंगिन सकेन । प्रतिनिधिसभाको कार्यकाल सकिएपछि महाअभियोगको कानुनी अवस्थालाई लिएर थप विवाद उत्पन्न भयो ।

यसै विषयमा सर्वोच्च अदालतमा रिटसमेत परेको थियो ।

हालै सर्वोच्च अदालतले जबराविरुद्धको महाअभियोगसँग सम्बन्धित रिट खारेज गरेपछि उक्त विवादको एउटा महत्वपूर्ण कानुनी अध्याय टुंगिएको थियो ।

तर अहिले भएको जबराको पक्राउ त्यही महाअभियोगसँग सम्बन्धित हो वा छुट्टै कसुरमा अनुसन्धानका लागि गरिएको हो भन्ने खुलेको  छैन ।

को हुन् चोलेन्द्र शम्शेर जबरा ?

चोलेन्द्र शम्शेर जबरा राणा परिवारका सदस्य हुन् । उनी राणा प्रधानमन्त्री वीरशम्शेर जबराका चौथो पुस्ताका सन्तान हुन् ।

उनका पिता युवराज शम्शेर तत्कालीन राजसभा स्थायी समितिका सदस्य थिए । पारिवारिक पृष्ठभूमि राजनीतिक भए पनि जबरा भने न्याय क्षेत्रमा प्रवेश गरे ।

वकालत गर्दै आएका जबरा २०५३ वैशाख १ गते तत्कालीन पुनरावेदन अदालतको अस्थायी न्यायाधीश नियुक्त भएका थिए ।

त्यसपछि उनले न्याय सेवामा विभिन्न जिम्मेवारी सम्हाले । उनी विशेष अदालतको सदस्यसमेत भए ।

पुनरावेदन अदालत बुटवलको कामु मुख्य न्यायाधीश रहेका बेला २०७१ सालमा उनी सर्वोच्च अदालतको न्यायाधीश नियुक्त भए ।

सर्वोच्च अदालतको न्यायाधीशका रूपमा केही वर्ष काम गरेपछि उनी प्रधानन्यायाधीश बने ।

२०७५ पुस १८ गते उनले नेपालको प्रधानन्यायाधीशको जिम्मेवारी सम्हालेका थिए ।

विवादमा बित्यो प्रधानन्यायाधीशको कार्यकाल

प्रधानन्यायाधीश बनेपछि जबराको कार्यकाल भने विवादमुक्त हुन सकेन ।

न्यायपालिकाको नेतृत्व, न्यायाधीश नियुक्ति, मुद्दाको पेसी व्यवस्थापन तथा राजनीतिक विषयसँग जोडिएका विभिन्न घटनामा उनको भूमिकालाई लिएर प्रश्न उठे ।

उनको राजीनामाको माग गर्दै कानुन व्यवसायीहरूले आन्दोलनसमेत गरे ।

विवाद बढ्दै गएपछि उनीविरुद्ध संसदमा महाअभियोग प्रस्ताव दर्ता भयो । प्रस्ताव दर्ता भएपछि उनी निलम्बित भए र सर्वोच्च अदालत फर्कन सकेनन् ।

अब अनुसन्धान कुन दिशामा ?

जबराको पक्राउपछि अहिले सबैभन्दा चासोको विषय उनीमाथि लागेको कसुर हो ।

प्रहरीले पक्राउको कारण सार्वजनिक नगरेकाले अहिले नै त्यसबारे कुनै निष्कर्ष निकाल्ने अवस्था छैन ।

प्रहरीले अनुसन्धानको विषय र उनीमाथि लगाइएको आरोप सार्वजनिक गरेपछि मात्रै पक्राउको कानुनी आधार स्पष्ट हुनेछ ।

पूर्वप्रधानन्यायाधीशजस्तो उच्च संवैधानिक पदमा बसेका व्यक्ति पक्राउ परेको घटनाले न्यायिक तथा राजनीतिक वृत्तमा चासो      बढाएको छ ।

अब प्रहरी अनुसन्धानले जबराको पक्राउको कारण, उनीमाथि लगाइएको आरोप र त्यसपछि अघि बढ्ने कानुनी प्रक्रियाबारे थप स्पष्ट पार्नेछ ।


रिभ्यु नेपाल डेस्क
लेखक
रिभ्यु नेपाल डेस्क

रिभ्यु नेपाल डेस्क रिभ्यु नेपालको सम्पादकीय टोली हो। यो टोली नेपाल तथा विश्वभरका पाठकहरूका लागि विश्वसनीय र सटीक समाचार, निष्पक्ष विश्लेषण, प्रविधि सम्बन्धी अपडेट, व्यवसायिक अन्तर्दृष्टि तथा जानकारीमूलक सामग्रीहरू सम्प्रेषण गर्न समर्पित छ। पत्रकारिताको मूल्य–मान्यता र विश्वसनीयता कायम राख्दै समसामयिक विषयहरूमा गहन समाचार सम्प्रेषण, विश्लेषण तथा विविध दृष्टिकोण प्रस्तुत गर्नु यस टोलीको प्रमुख उद्देश्य हो।