सारांश
  • देउवा पक्षले निर्वाचन आयोग र गगन थापा समूहबीच पार्टीको आधिकारिकताका लागि १८ करोडको आर्थिक चलखेल भएको गम्भीर आरोप लगाएका छन्।
  • सभापति देउवाले आफू विदेशमा भएको बेला गरिएको विशेष महाधिवेशनलाई अस्वीकार गर्दै आफू नै वैधानिक सभापति भएको दाबी दोहोर्‍याएका छन्।
  • नेताहरूले निर्वाचन आयोगको निर्णयविरुद्ध सर्वोच्च अदालतको पुनरावलोकन प्रक्रियाबाट न्याय पाउने र आधिकारिकता फिर्ता हुने विश्वास व्यक्त गरेका छन्।
  • डा. शशांक कोइरालाले आन्तरिक आरोप-प्रत्यारोप छाडेर १५औँ महाधिवेशनको तयारी र मुलुकका वास्तविक समस्या समाधानमा केन्द्रित हुन आग्रह गरेका छन्।

काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसको आधिकारिकता विवादलाई लिएर पूर्वसभापति शेरबहादुर देउवा पक्षले निर्वाचन आयोग र गगन थापा नेतृत्वको कार्यसमितिमाथि पुनः आक्रामक टिप्पणी गरेको छ।

शनिबार काठमाडौंको राष्ट्रिय सभागृहमा आयोजित काठमाडौं जिल्ला अधिवेशनको उद्घाटन समारोहमा बोल्दै देउवा पक्षीय नेताहरूले पार्टीको आधिकारिकता प्राप्त गर्ने क्रममा ठूलो आर्थिक चलखेल भएको गम्भीर आरोप लगाए। साथै, उनीहरूले १४औँ महाधिवेशनबाट निर्वाचित शेरबहादुर देउवा नै पार्टीको वैधानिक सभापति रहेको दाबी दोहोर्‍याएका छन्।

अडियो प्रकरण र आयोगको निर्णयमाथि प्रश्न

कार्यक्रमलाई सम्बोधन गर्दै पूर्वसभापति देउवाले हाल प्रहरी हिरासतमा रहेका इनम सापकोटाको भनिएको अडियोमा उल्लेखित १८ करोड रुपैयाँको आर्थिक कारोबारबारे प्रश्न उठाए। उक्त अडियोमा थापा नेतृत्वको समूहलाई Party को आधिकारिकता दिलाउन आर्थिक लेनदेन भएको दाबी गरिएको छ।

"इनम सापकोटाले १८ करोड भनेका छन्। के त्यो सानो रकम हो? त्यति पैसा दिएर पार्टी किन्ने अनि हामीले चाहिँ पैसामा पार्टी बेच्ने?" देउवाले आक्रोश व्यक्त गरे।

आफू विदेशमा रहेको समयमा गरिएको विशेष महाधिवेशनलाई अस्वीकार गर्दै देउवाले भने, "म विदेशमा हुँदा यता विशेष महाधिवेशन गरियो। मैले न सभापति पदबाट राजीनामा दिएको छु, न त महाधिवेशन नै गराएको छु। त्यसैले हामी न्यायका लागि अदालत गएका हौँ।" उनले तत्कालीन प्रमुख निर्वाचन आयुक्तले ज्यानको खतराका कारण निर्णय गरेको भन्ने समाचार सञ्चारमाध्यमबाट थाहा पाएको उल्लेख गर्दै आयोगको भूमिकामाथि पनि शङ्का व्यक्त गरे।

यसैगरी, नेता मोहनबहादुर बस्नेतले १८ करोडको अडियो प्रकरणलाई सामान्य रूपमा लिन नहुने बताए। "१८ करोडले नेपाली कांग्रेसको 'रुख' चिह्न कब्जा गर्‍यो भन्ने कुरा व्यापक भइसकेको छ, यो त ट्रेलर मात्रै हो," बस्नेतले भने। उनले आरोप लगाउने र संलग्न भनिएका दुवै पक्षमाथि निष्पक्ष छानबिन गरी दोषीलाई कारबाही गर्न माग गरे।

कानुनी आधार र पुनरावलोकनको विश्वास

विशेष महाधिवेशनको वैधानिकतामाथि प्रश्न उठाउँदै नेता प्रकाशमान सिंहले १४औँ महाधिवेशनबाट निर्वाचित सभापतिले राजीनामा नदिएको अवस्थामा अर्को पक्षले हटाउन नसक्ने दाबी गरे। विधान र कानुनी प्रक्रिया मिचेर निर्वाचन आयोगले एकपक्षीय निर्णय गरेको आरोप लगाउँदै उनले आयोगले गराउने निर्वाचनमा सहभागी नहुन देउवालाई सुझाव दिएको जानकारी दिए।

अर्का नेता डा. प्रकाशशरण महतले सर्वोच्च अदालतको पुनरावलोकन (रिभ्यु) प्रक्रियाबाट देउवा पक्षले नै आधिकारिकता पाउने विश्वास व्यक्त गरे। "देशमा न्याय बाँकी छ भने पुनरावलोकनमार्फत हामीले नै आधिकारिकता पाउनेछौँ," महतले भने। साथै, उनले थापा समूहले बीपी कोइरालाको प्रजातान्त्रिक समाजवाद छाडेर 'सामाजिक प्रजातन्त्र'को अवधारणा ल्याएको भन्दै वैचारिक विचलनको आरोपसमेत लगाए।

आन्तरिक विवाद र आगामी दिशा

एकतर्फ नेताहरू आरोप-प्रत्यारोपमा उत्रिरहँदा, १५औँ महाधिवेशन तयारी समितिका संयोजक डा. शशांक कोइरालाले भने फरक दृष्टिकोण राखे। उनले गगन थापाको आलोचनामा समय खर्च नगर्न नेता-कार्यकर्तालाई आग्रह गरे।

"हामीले गगन थापाजीलाई किन यति धेरै महत्त्व दिइरहेका छौँ? तपाईंहरूले जति गाली गर्नुहुन्छ, उहाँको राजनीतिक महत्त्व त्यति नै बढ्छ," कोइरालाले सम्झाए। उनले गरिबी, अशिक्षा र बेरोजगारी जस्ता मुलुकका वास्तविक समस्यालाई कांग्रेसले प्राथमिकतामा राख्नुपर्ने र आसन्न १५औँ महाधिवेशनको गम्भीर तयारीमा जुट्नुपर्नेमा जोड दिए।

पृष्ठभूमि

विशेष महाधिवेशनबाट गगन थापाको नेतृत्वमा नयाँ कार्यसमिति चयन भएपछि कांग्रेसको आधिकारिकता विवाद निर्वाचन आयोग पुगेको थियो। आयोगले थापा समूहलाई आधिकारिकता दिएपछि देउवा पक्ष सर्वोच्च अदालत गएको थियो। अदालतले आयोगकै निर्णय सदर गरेपछि अहिले देउवा पक्ष पुनरावलोकनको कानुनी बाटोमा छ।

अर्कातिर, थापा नेतृत्वको कांग्रेसले भने आधिकारिकता प्राप्तिमा कुनै पनि किसिमको आर्थिक लेनदेन नभएको स्पष्ट पार्दै आएको छ। सार्वजनिक भएको भनिएको अडियोको आधिकारिकता र उल्लेखित रकमको स्वतन्त्र पुष्टि हुन बाँकी नै छ।

राष्ट्रिय सभागृहको कार्यक्रमले देउवा पक्ष आफ्नो अडानमा कायमै रहेको र १५औँ महाधिवेशनको तयारीमा लाग्ने सङ्केत गरे पनि, नयाँ आर्थिक आरोपले कांग्रेसभित्रको आन्तरिक विवादलाई अझ पेचिलो बनाएको छ।

चिरन आचार्य
लेखक
चिरन आचार्य

चिरन आचार्य काठमाडौंस्थित पत्रकार तथा रिभ्यु नेपाल (ReviewNepal) का संवाददाता हुन्। उहाँ समकालीन राजनीति, अर्थतन्त्र, सामाजिक मुद्दा, सार्वजनिक नीति, सुशासन तथा क्षेत्रीय मामिलासम्बन्धी विषयमा लेखन गर्नुहुन्छ। उहाँसँग [email protected] मार्फत सम्पर्क गर्न सकिन्छ।